Hoe werkt de validatie van ideeën?

Het ontwikkelen van ideeën gebeurt in verschillende fases. Het valideren ervan ook. Daarom zijn er validatiemethodes die je kunt gebruiken. We zetten ze op een rij:

Valideren in een testomgeving: minimum viable & marketable product

Als je een idee wilt gaat ontwikkelen, is het belangrijk om te testen wat mensen ervan vinden. Zouden ze het gebruiken op de manier die jij voor ogen hebt? Voegt het waarde toe in hun dagelijkse leven? Door een minimum viable product (MVP) en mimimum marketable product (MMP) te maken, kun je beide achterhalen.

Het minimum viable product is het eerste tastbare schetsontwerp van een idee. Deze werkt vaak nog niet zoals het hoort. Maar: het geeft wel een eerste inzicht of mensen erop zitten te wachten. Bijvoorbeeld een kartonnen versie van een nieuw apparaat, of de visualisatie van een nieuwe app of website middels zogenaamde mockups. Je bouwt of ontwikkelt feitelijk nog niets werkends, maar met het minimum viable product maak je je idee concreet, tastbaar en visueel en daarmee test je welke richting je op kunt in de daadwerkelijke ontwikkeling.

De volgende stap is het minimum marketable product. Deze versie van je product werkt al wel, maar heeft bijvoorbeeld nog niet alle opties. Hiermee kun je testen hoe mensen het gebruiken. Denk aan de ontwikkeling van een eenvoudige app of een dashboard waarin je metingen van de nieuwe sensor laat zien. De functies in de app of het dashboard die ze veel gebruiken, kun je als eerste gaan doorontwikkelen. De functies die ze niet gebruiken, haal je weg. Zo krijg je snelle feedback op de features waar je mee aan de slag kunt.

Valideren in de context: proeftuin

Problemen spelen altijd in een context. Innovaties daarom ook. Om te valideren of je in de goede richting denkt, is het belangrijk om je ideeën te testen in de context waarin ze gebruikt gaan worden. Dat kan met een proeftuin. Door experimenteerruimte te creëren op één plek of object, ontdek je snel welke praktische bezwaren er eventueel zijn en hoe je deze kunt wegnemen. En met welke randzaken je rekening moet houden.

Zo klinkt het plaatsen van sensoren goed, maar als ze moeilijk bereikbaar zijn en de batterijen elke maand vervangen moeten worden, kosten ze meer dan ze opleveren. En is het verminderen van geluidsoverlast van de warmtepomp met bijvoorbeeld sedumboxen kan op papier een goed idee lijken, maar als er door het extra gewicht altijd twee monteurs nodig zijn om onderhoud uit te voeren, is dat in de praktijk niet haalbaar.

Met een proeftuin ontdek je deze praktische bezwaren en kun je oplossingen vinden, zodat de kinderziektes verdwenen zijn voor je product volwassen is. “Fail fast, scale fast”, is niet voor niets een gevleugelde uitspraak in de wereld van innovatie.

Valideren met gebruikers: interview of klantenarena

Ga je een nieuw product of een extra dienst ontwikkelen voor bestaande of potentiële klanten, dan kun je je ideeën met hen valideren. Dat kan op door ze een-op-een te interviewen, of door ze samen te brengen in een klantenarena. Het interview spreekt voor zich: jij stelt vragen, je gebruiker geeft antwoord. Hoewel dit goed werkt, kan de vraagstelling soms ook leiden tot sturing. En dus: ongewenste antwoorden.

Met een klantenarena beperkt je dat risico. Bij deze interviewmethode zitten je klanten in de binnenring, je medewerkers in de buitenring. In verschillende rondes ga je feedback verzamelen over je idee. Hoe beter je samenstelling van klanten (diverse doelgroepen) en medewerkers (diverse afdelingen), hoe beter het eindresultaat.

In de eerste ronde leg je stellingen voor, om een fijne setting te creëren waar je klanten zich vrij voelen om hun invalshoeken te delen. De binnenring praat, de buitenring blijft stil. Met deze aanpak kun je objectief achterhalen waar je klanten behoefte aan hebben. Zijn ze al bezig met het probleem waar je een oplossing voor hebt bedacht? Of speelt er bij hen iets heel anders?

In de tweede ronde mogen de mensen van de buitenring ieder één vraag stellen. Dit is meestal een vraag die vooraf al is opgesteld, en die te maken heeft met het idee dat wordt gevalideerd. De binnenring gaat deze beantwoorden, terwijl de buitenring wederom stil blijft. Zo krijgen de klanten de kans om hun mening te geven.

In de derde en laatste ronde krijgt de buitenring de kans om vragen te stellen over wat er is gezegd. Op die manier kunnen medewerkers verdieping vragen over de mening die klanten hebben gedeeld, of hun nieuwe inzichten over de innovatie toetsen. Het resultaat gaat terug de organisatie in, zodat je hiermee je idee verder uit kunt werken. Of weggooien, als het resultaat toch niet zo was als gehoopt.

Valideren in de praktijk: betaalde pilot

Heb je je idee al getest en gefinetuned? Dan kan het bíjna de markt op. Een pilot helpt om de laatste stap naar de consument te zetten, voor je je product op grotere schaal gaat produceren of je dienst breed gaat adverteren. Maar: hoe pak je dat aan?

Bij een pilot lijkt het misschien slim om een aantal klanten te vragen het gratis voor je te testen. Zij krijgen het product, jij de feedback. Maar: als iets gratis is, zijn mensen al snel geneigd om mankementen door de vingers te zien. En dus geven ze positievere feedback dan ze hadden gedaan als ze voor je product hadden betaald.

Het resultaat is dat jij doorontwikkelt, je product op de markt brengt en het dan … stil blijft. Jij vraagt je af hoe dat kan, want de gebruikers waren toch zo enthousiast? Dat klopt, maar blijkbaar waren ze vooral enthousiast omdat het gratis was. En niet vanwege jouw geweldige idee. Au.

Daarom is het beter om je pilot betaald te maken. Ook het betalen van een gereduceerde prijs, is namelijk meteen een goede validatie. Als mensen je pilot al niet kopen, is dat een sterk signaal dat ze ook voor je eindproduct de portemonnee niet gaan trekken. En dus kun je meteen terug naar de tekentafel om te achterhalen hoe je je idee wél de moeite waard maakt.

Effectiever innoveren

Als je je ideeën goed valideert, definieer je eerder het interessante marktpotentieel, kun je sneller aan de slag met problemen waar klanten tegenaan lopen en vergroot de kans op slagen. Zo voorkom je dat je grote investeringen doet die zichzelf niet gaan uitbetalen.

En zeg nou zelf: het is veel makkelijker om afscheid te nemen van een idee waar je een maand aan hebt gewerkt en duizend euro voor hebt ingelegd, dan iets waar je jaren met een team op hebt gezwoegd en wat al tonnen heeft gekost. Bovendien is het eerste effectiever, zodat je efficiënter en uiteindelijk ook duurzamer innoveert.